بوتاکس از چی درست میشه ؟ بوتاکس از سم بوتولینوم نوع A ساخته میشود که توسط باکتری کلستریدیوم بوتولینوم تولید میشود. در طول تاریخ، انسان همواره در پی یافتن راههایی برای حفظ زیبایی و جوانی خود بوده است. پیری پوست و ظهور چین و چروکها از جمله دغدغههای همیشگی بشر بوده و روشهای گوناگونی برای مقابله با این پدیده طبیعی ابداع شده است. از ماسکهای گیاهی و کرمهای موضعی گرفته تا روشهای تهاجمیتر مانند جراحی پلاستیک، همگی در راستای حفظ شادابی و جوانی پوست به کار گرفته شدهاند.
مطلب مرتبط: بوتاکس برای چه کسانی ضرر دارد
چین و چروکهای پوستی، به تدریج شادابی، طراوت و جوانی پوست را تحتتاثیر قرار میدهند و میتوانند احساس ناخوشایندی در افراد ایجاد کنند. در میان روشهای مختلفی که برای رفع این مشکل وجود دارد، استفاده از بوتاکس به عنوان یک روش رایج و نسبتاً قطعی شناخته میشود. اما بوتاکس دقیقاً چیست؟ چگونه عمل میکند و چه فواید و عوارضی دارد؟
در این مطلب از کلینیک آلا ، به بررسی جامع این روش پرطرفدار خواهیم پرداخت. هدف ما ارائه اطلاعاتی دقیق و کامل در مورد بوتاکس، انواع مختلف آن، مزایا و معایب، و هر آنچه که باید قبل از تصمیمگیری در مورد انجام آن بدانید، است.
بوتاکس چیست؟
بوتاکس، که نام تجاری سم بوتولینوم نوع A است، یک داروی تزریقی است که به منظور کاهش یا از بین بردن چین و چروکهای صورت مورد استفاده قرار میگیرد. این ماده از باکتری کلستریدیوم بوتولینوم تولید میشود و با فلج کردن موقت عضلات ناحیه مورد نظر، باعث صاف شدن پوست و کاهش چین و چروکها میشود.
به بیان سادهتر، انقباض و حرکت عضلات صورت عامل اصلی ایجاد خطوط و چروکهای پوستی هستند. با تزریق بوتاکس، عملکرد اعصاب در ناحیه مورد نظر مختل شده و عضلات به طور موقت فلج میشوند. در نتیجه، حرکت عضلات متوقف شده و چین و چروکهای روی پوست محو میشوند.
مطلب مرتبط: بوتاکس نوک بینی
تاریخچه بوتاکس
جالب است بدانید که استفاده از سم بوتولینوم برای اهداف زیبایی، یک کشف تصادفی بوده است. در سال ۱۹۸۰، یک پزشک کانادایی به نام دکتر جین کاروترز، متوجه شد بیمارانی که برای درمان مشکلات چشمی خود بوتاکس تزریق میکردند، خطوط اخمشان نیز به طور قابل توجهی کاهش یافته است. این کشف غیرمنتظره، دریچهای نو به روی کاربردهای زیبایی بوتاکس گشود و این ماده به سرعت به یکی از محبوبترین روشهای جوانسازی پوست در سراسر جهان تبدیل شد.
مطلب مرتبط: بوتاکس برای سینوزیت
کاربردهای بوتاکس
اگرچه بوتاکس بیشتر به عنوان یک روش زیبایی شناخته میشود، اما کاربردهای درمانی متعددی نیز دارد. در واقع، در ابتدا از سم بوتولینوم برای درمان بیماریهای مختلف استفاده میشد و بعدها خواص زیبایی آن کشف شد. برخی از کاربردهای رایج بوتاکس عبارتند از:
- درمان سردردهای میگرنی مزمن: تزریق بوتاکس میتواند به کاهش تعداد و شدت سردردهای میگرنی کمک کند.
- قرینه سازی صورت: بوتاکس میتواند برای اصلاح عدم تقارن در صورت، مانند افتادگی پلک یا انحراف دهان، مورد استفاده قرار گیرد.
- درمان افتادگی پلک: تزریق بوتاکس میتواند به طور موقت عضلات مسئول بالا نگه داشتن پلک را تقویت کرده و افتادگی آن را بهبود بخشد.
- درمان اسپاسم عضلات صورت و گردن: بوتاکس میتواند به کاهش اسپاسم و انقباض عضلات در صورت و گردن کمک کند.
- درمان پریدن پلک: تزریق بوتاکس میتواند به کاهش یا از بین بردن پریدن غیرارادی پلک کمک کند.
- درمان انحراف چشم: بوتاکس میتواند برای اصلاح انحراف چشم و بهبود دید دوچشمی مورد استفاده قرار گیرد.
- کاهش تعریق بیش از حد: تزریق بوتاکس به نواحی مانند زیر بغل، کف دستها و پاها میتواند به طور موقت تولید عرق را کاهش دهد.
- درمان مثانه بیش فعال: بوتاکس میتواند به کاهش علائم مثانه بیش فعال، مانند تکرار ادرار و بیاختیاری، کمک کند.
- از بین بردن خطوط پنجه کلاغی اطراف چشم: تزریق بوتاکس به اطراف چشم میتواند به کاهش یا از بین بردن خطوط ریز و چروکهای پنجه کلاغی کمک کند.
- بالا بردن ابروها: تزریق بوتاکس به عضلات اطراف ابرو میتواند به بالا بردن ابروها و ایجاد ظاهری جوانتر و شادابتر کمک کند.
- درمان افتادگی گوشههای لب و نوک بینی: تزریق بوتاکس میتواند به بالا بردن گوشههای لب و نوک بینی کمک کند.
- کاهش خطوط ایجاد شده در گردن: تزریق بوتاکس میتواند به کاهش خطوط افقی و عمودی گردن کمک کند.
- حذف چین و چروک چانه: تزریق بوتاکس میتواند به کاهش یا از بین بردن چین و چروکهای چانه کمک کند.
- از بین بردن خط اخم: تزریق بوتاکس به عضلات بین ابروها میتواند به کاهش یا از بین بردن خط اخم کمک کند.
- درمان خط خنده: تزریق بوتاکس میتواند به کاهش عمق خطوط خنده کمک کند (البته در این مورد، معمولاً از فیلرها نیز استفاده میشود).
در موارد کمتر رایج، از بوتاکس برای درمان مشکلاتی مانند ترشح بیش از حد بزاق دهان، مشکلات بلع، انقباض فک و دهان، انقباض تارهای صوتی حنجره و شقاق مقعد نیز استفاده میشود.
انواع بوتاکس
انواع مختلفی از بوتاکس در بازار موجود است که همگی حاوی سم بوتولینوم نوع A هستند، اما در برخی ویژگیها مانند غلظت و مواد افزودنی تفاوت دارند. برخی از برندهای معروف بوتاکس عبارتند از:
بوتاکس (Botox)
اولین و شناختهشدهترین برند بوتاکس که توسط شرکت Allergan تولید میشود.
دیسپورت (Dysport)
برند دیگری از بوتاکس که توسط شرکت Ipsen تولید میشود و اثرگذاری سریعتری نسبت به بوتاکس دارد.
زئومین (Xeomin)
برندی از بوتاکس که توسط شرکت Merz Pharmaceuticals تولید میشود و فاقد پروتئینهای اضافی است که میتواند احتمال ایجاد مقاومت در برابر بوتاکس را کاهش دهد.
جویو (Jeuveau)
برندی جدیدتر از بوتاکس که توسط شرکت Evolus تولید میشود و به طور خاص برای استفادههای زیبایی طراحی شده است.
انتخاب نوع بوتاکس مناسب بستگی به عوامل مختلفی مانند نوع مشکل، ناحیه مورد نظر، سابقه پزشکی و ترجیحات فردی دارد. پزشک متخصص میتواند با بررسی این عوامل، بهترین نوع بوتاکس را برای شما انتخاب کند.
عوارض جانبی بوتاکس
مانند هر روش پزشکی دیگری، تزریق بوتاکس نیز ممکن است با عوارض جانبی همراه باشد. با این حال، عوارض جانبی بوتاکس معمولاً خفیف و موقتی هستند و در عرض چند روز یا چند هفته برطرف میشوند. برخی از عوارض جانبی رایج بوتاکس عبارتند از:
- درد، تورم یا کبودی در محل تزریق: این عوارض معمولاً خفیف هستند و با استفاده از کمپرس سرد قابل کنترل هستند.
- سردرد: سردرد یکی از عوارض جانبی شایع بوتاکس است که معمولاً در عرض ۲۴ تا ۴۸ ساعت برطرف میشود.
- افتادگی پلک یا ابرو: این عارضه نادر است، اما در صورتی که بوتاکس به درستی تزریق نشود، ممکن است رخ دهد.
- خشکی چشم یا اشکریزش: این عوارض معمولاً موقتی هستند و با استفاده از قطرههای چشمی قابل کنترل هستند.
- ضعف عضلات صورت: این عارضه نادر است، اما در صورتی که بوتاکس به مقدار زیاد تزریق شود، ممکن است رخ دهد.
- واکنشهای آلرژیک: واکنشهای آلرژیک به بوتاکس نادر هستند، اما در صورت بروز علائمی مانند خارش، قرمزی، تورم یا تنگی نفس، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.
برای کاهش خطر بروز عوارض جانبی و بهبود نتایج، رعایت مراقبتهای قبل و بعد از تزریق بوتاکس ضروری است.
مراقبتهای قبل از تزریق بوتاکس
قبل از انجام تزریق بوتاکس، حتماً با یک پزشک متخصص مشورت کنید تا او بتواند وضعیت شما را بررسی کرده و بهترین روش درمانی را برای شما تعیین کند. حتماً پزشک خود را در جریان تمام داروهایی که مصرف میکنید، از جمله داروهای رقیقکننده خون، داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) و مکملهای گیاهی، قرار دهید. از مصرف الکل و دخانیات حداقل ۲۴ ساعت قبل از تزریق بوتاکس خودداری کنید، زیرا این مواد میتوانند خطر بروز کبودی را افزایش دهند.
از دست زدن، ماساژ دادن یا مالیدن ناحیه تزریق حداقل تا ۲۴ ساعت خودداری کنید. از انجام ورزشهای سنگین و فعالیتهایی که باعث افزایش جریان خون در صورت میشوند، حداقل تا ۲۴ ساعت خودداری کنید. از خوابیدن به رو در شب اول پس از تزریق بوتاکس خودداری کنید، زیرا این کار میتواند باعث جابجایی بوتاکس شود. در صورت بروز درد، تورم یا کبودی، از کمپرس سرد استفاده کنید. در صورت بروز هرگونه عوارض جانبی غیرمعمول، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید.
هزینه بوتاکس
هزینه تزریق بوتاکس به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
- نوع بوتاکس مورد استفاده
- ناحیه مورد نظر برای تزریق
- مهارت و تجربه پزشک
- موقعیت جغرافیایی کلینیک
به طور کلی، هزینه تزریق بوتاکس در ایران از چند صد هزار تومان تا چند میلیون تومان متغیر است.
بوتاکس یک روش ایمن و موثر برای کاهش یا از بین بردن چین و چروکهای صورت است. این روش کاربردهای درمانی متعددی نیز دارد و میتواند به بهبود کیفیت زندگی افراد کمک کند. با این حال، برای دستیابی به بهترین نتایج و کاهش خطر بروز عوارض جانبی، مهم است که قبل از انجام تزریق بوتاکس با یک پزشک متخصص مشورت کنید و تمام مراقبتهای لازم را قبل و بعد از تزریق رعایت کنید.
چه کسی میتواند از مزایای بوتاکس بهرهمند شود؟ راهنمای جامع برای انتخاب بهترین کاندیدا
شاید این تصور رایج باشد که بوتاکس تنها راهکاری برای رفع چین و چروکهای عمیق پوستی در دوران میانسالی و پیری است، اما حقیقت این است که افراد بالای ۲۵ سال، در صورت مشاهده هرگونه خط و چروک، حتی اگر بسیار ظریف و سطحی باشند، میتوانند کاندیدای مناسبی برای تزریق بوتاکس به شمار آیند. خوشبختانه، تزریق بوتاکس محدود به جنسیت خاصی نیست. چه زن باشید، چه مرد، اگر به دنبال راهی برای بهبود ظاهر پوست خود هستید، بوتاکس میتواند گزینهای مناسب باشد.
مطالعات نشان دادهاند که اثربخشی بوتاکس در افراد جوانتر، که خطوط و چروکهای صورتشان هنوز عمیق نشدهاند، بیشتر است. به عبارت دیگر، هر چه زودتر برای رفع این خطوط اقدام کنید، نتیجه بهتری خواهید گرفت.
بوتاکس تنها یک روش درمانی نیست، بلکه نقش پیشگیرانه نیز دارد. این ماده با جلوگیری از انقباض عضلات صورت، از ایجاد و تعمیق چین و چروکها جلوگیری میکند. به همین دلیل، توصیه میشود که در صورت مشاهده اولین نشانههای پیری پوست، با پزشک متخصص مشورت کنید.
اگر احساس میکنید که کاندیدای مناسبی برای تزریق بوتاکس هستید، اما هنوز در تصمیمگیری مردد هستید یا به دلیل مشغلههای روزمره فرصت مراجعه حضوری به پزشک را ندارید، میتوانید با متخصصان آنلاین پوست و مو مشورت کنید و پاسخ سوالات خود را دریافت نمایید.
چه کسانی نباید بوتاکس تزریق کنند؟ موارد منع مصرف
مانند هر روش زیبایی دیگری، تزریق بوتاکس نیز برای همه افراد مناسب نیست. در صورتی که در یکی از گروههای زیر قرار میگیرید، باید از انجام این کار خودداری کنید:
- افرادی که سابقه مشکلات قلبی و عروقی دارند.
- افرادی که در دو هفته اخیر واکسن زدهاند.
- افراد زیر ۱۸ سال و بالای ۸۰ سال.
- مادران باردار یا شیرده.
- افرادی که در ناحیه مورد تزریق، دچار عفونت یا التهاب هستند.
- افرادی که به بیماریهای عصبی و عضلانی مانند اماس مبتلا هستند.
- افرادی که دچار اختلالات انعقاد خون هستند یا داروهای رقیقکننده خون مصرف میکنند.
- افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند یا دچار عفونت شدید در بدن خود هستند.
مزایای بیشمار بوتاکس
تزریق بوتاکس مزایای فراوانی دارد که این روش را به یکی از محبوبترین روشهای زیبایی در سراسر جهان تبدیل کرده است. برخی از مهمترین این مزایا عبارتند از:
غیرتهاجمی بودن
بوتاکس یک روش غیرجراحی است و نیازی به برش، بخیه یا بیهوشی ندارد.
عدم نیاز به بستری
تزریق بوتاکس در مطب پزشک انجام میشود و نیازی به بستری شدن در بیمارستان یا کلینیک زیبایی نیست.
درد کم: تزریق بوتاکس معمولاً با درد بسیار کمی همراه است.
هزینه مناسب
هزینه بوتاکس در مقایسه با سایر روشهای جراحی زیبایی بسیار پایینتر است.
دوره نقاهت کوتاه
دوره نقاهت پس از تزریق بوتاکس بسیار کوتاه است و اکثر افراد میتوانند بلافاصله به فعالیتهای روزمره خود بازگردند.
مراقبتهای آسان
مراقبتهای پس از تزریق بوتاکس بسیار ساده و آسان هستند.
نتایج سریع و ماندگار
نتایج تزریق بوتاکس به سرعت قابل مشاهده است و ماندگاری نسبتاً طولانی دارد.
به طور کلی، تزریق بوتاکس یک روش ایمن و کمخطر است، اما مانند هر روش درمانی دیگری، احتمال بروز عوارض جانبی در درصد بسیار کمی از افراد وجود دارد. آگاهی از این عوارض احتمالی و نحوه مدیریت آنها میتواند به شما کمک کند تا تجربه بهتری از تزریق بوتاکس داشته باشید.
کبودی
کبودی یکی از شایعترین عوارض جانبی تزریق بوتاکس است که معمولاً به دلیل آسیب دیدن عروق خونی کوچک در محل تزریق رخ میدهد. انتخاب یک پزشک ماهر و با تجربه که آناتومی صورت را به خوبی بشناسد و از تکنیکهای صحیح تزریق استفاده کند، میتواند احتمال بروز کبودی را به حداقل برساند. همچنین، تزریق در حالت نشسته و فشار دادن محل تزریق بلافاصله پس از آن نیز میتواند کمککننده باشد.
قرمزی
قرمزی پوست در محل تزریق نیز یک عارضه شایع است که معمولاً طی چند ساعت برطرف میشود. استفاده از کمپرس سرد میتواند به کاهش قرمزی و التهاب کمک کند.
درد
درد خفیف در حین و پس از تزریق نیز ممکن است رخ دهد. اکثر افراد این درد را به خوبی تحمل میکنند، اما اگر آستانه تحمل درد شما پایین است، میتوانید قبل از تزریق از کرمهای بیحسی موضعی استفاده کنید.
سردرد و تهوع
برخی از افراد پس از تزریق بوتاکس، به خصوص در اولین تجربه خود، ممکن است دچار سردرد و تهوع شوند. این عوارض معمولاً خفیف و موقتی هستند و میتوان با مصرف داروهای مسکن و ضد تهوع، با مشورت پزشک، آنها را تسکین داد.
واکنش کولینرژیک
در موارد نادر، تزریق بوتاکس ممکن است باعث واکنشهای کولینرژیک مانند خشکی دهان یا خشکی چشم شود. استفاده از قطرههای اشک مصنوعی میتواند به رفع خشکی چشم کمک کند.
علاوه بر عوارض ذکر شده، عوارض جانبی نادر اما جدیتری نیز وجود دارند که باید از آنها آگاه باشید:
ضعیف شدن عضلات
افتادگی پلک یا ابرو
شل شدن پلکها
افتادگی لبها
عمیق شدن خطوط بوتاکس شده
بیحس شدن صورت
مشکلات بینایی
سخت شدن تکلم یا بلع
دفع غیرارادی ادرار
مشکلات تنفسی
در صورت بروز هر یک از این عوارض، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.
ماندگاری اثر بوتاکس
ماندگاری اثر بوتاکس به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
عمق چین و چروک
سن فرد
نوع پوست و میزان ترشح استیل کولین
برند بوتاکس مورد استفاده
دوز تزریق شده
متابولیسم بدن فرد
به طور متوسط، اثرات تزریق بوتاکس بین 3 تا 6 ماه ماندگار است.
سوالات متداول
1. بوتاکس چگونه عمل میکند؟
- بوتاکس با جلوگیری از آزاد شدن استیل کولین، یک انتقال دهنده عصبی که مسئول انقباض عضلات است، عمل میکند. این امر باعث فلج موقت عضلات میشود و از ایجاد چین و چروکهای ناشی از انقباض عضلات جلوگیری میکند.
2. آیا بوتاکس سمی است؟
- در مقادیر بسیار کم و رقیق شده که برای مصارف پزشکی و زیبایی استفاده میشود، بوتاکس بیخطر است. با این حال، استفاده نادرست یا تزریق مقادیر زیاد میتواند منجر به عوارض جانبی جدی شود.
3. آیا بوتاکس فقط برای رفع چین و چروک استفاده میشود؟
- خیر، بوتاکس علاوه بر رفع چین و چروک، برای درمان موارد زیر نیز استفاده میشود:
- میگرن مزمن
- تعریق بیش از حد
- اسپاسم عضلانی
- بلفارواسپاسم (پلک زدن غیرقابل کنترل)
4. عوارض جانبی بوتاکس چیست؟
- عوارض جانبی بوتاکس معمولاً خفیف و موقتی هستند و شامل موارد زیر میشوند:
- کبودی
- تورم
- درد در محل تزریق
- سردرد
- افتادگی پلک یا ابرو (در موارد نادر)
5. ماندگاری بوتاکس چقدر است؟
- ماندگاری بوتاکس معمولاً 3 تا 6 ماه است. پس از این مدت، عضلات به تدریج شروع به انقباض میکنند و چین و چروکها دوباره ظاهر میشوند.
